Η πρόσφατη συνάντηση του Τούρκου προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν με τον Πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο, μετά από έξι χρόνια διακοπής των κορυφαίων επαφών, σηματοδοτεί μια νέα φάση στις αμερικανοτουρκικές σχέσεις. Παρά την πανηγυρική ατμόσφαιρα, η Αθήνα παρακολουθεί με επιφυλακτικότητα, καθώς η πιθανή επανένταξη της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35 παραμένει εξαιρετικά περίπλοκη.
Στο επίκεντρο της ατζέντας βρέθηκαν αμυντικά θέματα, όπως η αγορά νέων F-16 και η επανένταξη της Άγκυρας στο πρόγραμμα των F-35, αλλά και μεγάλες εμπορικές συμφωνίες με την αμερικανική βιομηχανία όπλων, συμπεριλαμβανομένων αγορών αεροσκαφών Boeing. Παράλληλα, συζητήθηκαν γεωπολιτικές εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο, η κατάσταση των Κούρδων στη Συρία και η ανθρωπιστική κρίση στη Γάζα, καθώς και η ενεργειακή συνεργασία της Τουρκίας με τις ΗΠΑ.
Ο Ερντογάν ζήτησε την άρση των κυρώσεων που έχουν επιβληθεί στην Τουρκία λόγω των ρωσικών συστημάτων S-400, ενώ υπογράμμισε την επιθυμία της χώρας του να επανενταχθεί στο πρόγραμμα των F-35. Ο Τραμπ άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο λύσης, τονίζοντας όμως ότι η Τουρκία θα πρέπει πρώτα να συμμορφωθεί με αμερικανικές απαιτήσεις, ιδίως όσον αφορά τη μείωση της ενεργειακής εξάρτησης από τη Ρωσία, η οποία σήμερα φτάνει το 41% της συνολικής ενεργειακής επάρκειας της Άγκυρας.
Η ελληνική πλευρά παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις, ενώ η κυβέρνηση έχει καταφέρει να εισάγει ρήτρα μη ανταγωνισμού σε συμφωνίες εξοπλισμών με συμμάχους, ώστε να διασφαλίζεται ότι νέα οπλικά συστήματα δεν θα στρέφονται κατά της Ελλάδας ή άλλων συμμάχων. Στο ίδιο πλαίσιο, ο Έλληνας Πρωθυπουργός συναντήθηκε με τον πρόεδρο της Lockheed Martin στη Νέα Υόρκη, επιβεβαιώνοντας την πρόοδο στο πρόγραμμα αναβάθμισης των ελληνικών F-16 και στην προμήθεια των F-35.
Επιπλέον, πριν από τη συνάντηση Τραμπ – Ερντογάν, είκοσι Ελληνοαμερικανοί βουλευτές απέστειλαν επιστολή στον Αμερικανό Πρόεδρο, ζητώντας να μην αρθούν οι κυρώσεις, εκφράζοντας ανησυχίες για την εθνική ασφάλεια των ΗΠΑ και για τη νομοθετική συμβατότητα πωλήσεων F-16 και F-35 στην Τουρκία.
Τέλος, στην ατζέντα της συνάντησης περιλήφθηκε και η επαναλειτουργία της Θεολογικής Σχολής της Χάλκης στην Κωνσταντινούπολη, με τον Τραμπ να δηλώνει ότι το ζήτημα συζητήθηκε με τον Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο και τον Ερντογάν να υπόσχεται ότι η Τουρκία θα ανταποκριθεί στα όσα της αναλογούν.
Η Αθήνα παραμένει επομένως σε εγρήγορση, παρακολουθώντας στενά τόσο την αμερικανοτουρκική αμυντική ατζέντα όσο και τις επιπτώσεις που αυτή μπορεί να έχει στους γεωπολιτικούς συσχετισμούς στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο.
