Καθώς ο πόλεμος στην Ουκρανία συνεχίζεται και οι ειρηνευτικές προσπάθειες του Donald Trump να κατευνάσει τη Μόσχα αποτυγχάνουν, η ένταση ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και τη Ρωσία αγγίζει επικίνδυνα επίπεδα. Οι δύο υπερδυνάμεις φαίνεται να επιστρέφουν σε μια εποχή όπου ο όρος «πυρηνική αποτροπή» αποκτά ξανά τρομακτική βαρύτητα.
Η κρίση κορυφώθηκε όταν ο Αμερικανός πρόεδρος ανακοίνωσε ότι οι ΗΠΑ θα «ξεκινήσουν άμεσα» πυρηνικές δοκιμές, λίγο μετά τη δήλωση του Vladimir Putin ότι η Ρωσία δοκίμασε με επιτυχία τον πυρηνοκίνητο πύραυλο Burevestnik – ένα όπλο «χωρίς όρια», όπως το περιέγραψε. Το μήνυμα του Κρεμλίνου ήταν σαφές: η Μόσχα δεν πρόκειται να υποχωρήσει.
Λίγες ώρες αργότερα, οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις εκτόξευσαν έναν διηπειρωτικό βαλλιστικό πύραυλο Minuteman III από τη βάση Vandenberg στην Καλιφόρνια. Ο πύραυλος διένυσε 6.760 χιλιόμετρα πριν καταπέσει κοντά στα νησιά Μάρσαλ. Αν και η Ουάσιγκτον διευκρίνισε ότι επρόκειτο για «δοκιμή συστημάτων χωρίς πυρηνική κεφαλή», η δήλωση του Τραμπ προκάλεσε διεθνή ανησυχία.
Ο Putin συγκάλεσε το Συμβούλιο Ασφαλείας της Ρωσίας, χαρακτηρίζοντας τις δηλώσεις του Τραμπ «εξαιρετικά σοβαρές» και έδωσε εντολή για προετοιμασία πιθανών πυρηνικών δοκιμών, τονίζοντας ωστόσο ότι η Ρωσία παραμένει δεσμευμένη από τη Συνθήκη Πλήρους Απαγόρευσης Πυρηνικών Δοκιμών (CTBT). Προειδοποίησε, όμως, πως αν άλλες χώρες παραβιάσουν τη συνθήκη, η Ρωσία θα αντιδράσει αναλόγως.
Η CTBT, που υιοθετήθηκε το 1996, απαγορεύει κάθε πυρηνική έκρηξη, αλλά δεν έχει ακόμη επικυρωθεί από κρίσιμες δυνάμεις όπως οι ΗΠΑ, η Ρωσία και η Κίνα. Από το 1992 καμία από τις δύο χώρες δεν έχει πραγματοποιήσει επίσημη πυρηνική δοκιμή.
Αναλυτές εκτιμούν ότι τόσο ο Τραμπ όσο και ο Πούτιν επιδιώκουν επίδειξη ισχύος και όχι πραγματικές εκρήξεις. Ωστόσο, το μήνυμα είναι ανησυχητικά σαφές: η πυρηνική αποτροπή επιστρέφει στο προσκήνιο σε έναν κόσμο πιο ασταθή και απρόβλεπτο από ποτέ.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Ρωσία κατέχουν μαζί πάνω από το 90% των πυρηνικών όπλων παγκοσμίως. Οι ΗΠΑ διαθέτουν περίπου 5.000 κεφαλές, ενώ η Ρωσία γύρω στις 5.500, με υπερσύγχρονα συστήματα όπως ο Sarmat και το υποβρύχιο drone Poseidon. Παρά τις συμφωνίες, η πυρηνική ισορροπία τρόμου εξακολουθεί να αποτελεί το βασικό εργαλείο ισχύος και αποτροπής των δύο μεγάλων δυνάμεων.
