Τσάρλεστον, Νότια Καρολίνα — Ο υποψήφιος για τη Γερουσία των ΗΠΑ στη Νότια Καρολίνα, Μαρκ Λιντς, παρουσίασε μια τολμηρή δέσμευση εξωτερικής πολιτικής, συνδέοντάς την με ένα από τα πιο συμβολικά μνημεία της Χριστιανοσύνης, υποσχόμενος εκτεταμένες οικονομικές κυρώσεις κατά της Τουρκίας έως ότου η Αγία Σοφία επιστραφεί σε χριστιανική ιδιοκτησία.
Σε δήλωσή του, ο Λιντς άσκησε έντονη κριτική στον εν ενεργεία γερουσιαστή Λίντσεϊ Γκράχαμ (Ρεπουμπλικανός–Ν. Καρολίνα) για τη σιωπή του κατά τη μετατροπή της Αγίας Σοφίας το 2020 από μουσείο ξανά σε τζαμί, με απόφαση του Τούρκου Προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.
«Υπό την εποπτεία του Λίντσεϊ Γκράχαμ, ο ιστορικός χριστιανικός ναός της Αγίας Σοφίας παραδόθηκε στους μουσουλμάνους το 2020», δήλωσε ο Λιντς. «Αντί να αντιδράσει στην παράδοση… ο Λίντσεϊ Γκράχαμ παρέμεινε σιωπηλός. Δεν απείλησε καν τα Ηνωμένα Έθνη ούτε χρησιμοποίησε την πολιτική του ισχύ απέναντι στην Τουρκία για να αποτρέψει αυτήν την αρπαγή!»
Ο Λιντς χαρακτήρισε την εξέλιξη «μία από τις μεγαλύτερες αδικίες στην ιστορία της Χριστιανοσύνης» και δεσμεύτηκε ότι, εφόσον εκλεγεί, ο ναός «ανήκει στους χριστιανούς και θα επιστραφεί, υπό την εποπτεία μου, στους χριστιανούς, υπό την ιδιοκτησία της Ελληνικής Ορθόδοξης Εκκλησίας».
Προτεινόμενη νομοθεσία: «Νόμος για την Επιστροφή της Αγίας Σοφίας στην Εκκλησία»
Ο Λιντς ανακοίνωσε ότι θα καταθέσει άμεσα νομοσχέδιο με τίτλο The Return the Hagia Sophia to the Church Act. Οι βασικές διατάξεις περιλαμβάνουν:
- Πλήρη απαγόρευση όλων των εισαγωγών των ΗΠΑ από την Τουρκία (εκτιμώμενης αξίας 17,52 δισ. δολαρίων το 2025), έως ότου η ιδιοκτησία της Αγίας Σοφίας μεταβιβαστεί στην Ελληνική Ορθόδοξη Εκκλησία.
- Πρόσκληση σε χριστιανούς κληρικούς από την Ορθόδοξη, Καθολική και Προτεσταντική παράδοση στο Καπιτώλιο των ΗΠΑ, την ημέρα κατάθεσης του νομοσχεδίου, με στόχο την ενίσχυση της πίεσης για την ψήφισή του.
Ο Λιντς τοποθέτησε το ζήτημα σε ευρύτερο πλαίσιο, δηλώνοντας ότι θα αντιταχθεί στην «κατάληψη χριστιανικών εκκλησιών από το Ισλάμ», συμπεριλαμβανομένων αντίστοιχων προσπαθειών εντός των Ηνωμένων Πολιτειών.
Η Αγία Σοφία, που ανεγέρθηκε αρχικά ως καθεδρικός ναός το 537 μ.Χ. επί του Βυζαντινού αυτοκράτορα Ιουστινιανού Α’, υπήρξε έδρα του Οικουμενικού Πατριαρχείου για σχεδόν 1.000 χρόνια. Μετατράπηκε σε τζαμί μετά την οθωμανική κατάκτηση το 1453, έγινε κοσμικό μουσείο το 1935 επί Μουσταφά Κεμάλ Ατατούρκ και επαναχαρακτηρίστηκε ως τζαμί τον Ιούλιο του 2020 από τον Ερντογάν. Η UNESCO είχε εκφράσει τότε «βαθιά λύπη» για την απόφαση.
Η πρόταση αυτή έρχεται καθώς ο Λιντς διεκδικεί την υποψηφιότητα των Ρεπουμπλικανών απέναντι στον Γκράχαμ. Ο τελευταίος δεν έχει σχολιάσει δημόσια τις πρόσφατες δηλώσεις του Λιντς.
