Μόλις δύο ημέρες μετά την εφαρμογή του, το κυβερνητικό πρόγραμμα των Εργατικών για τους νέους αγοραστές πρώτης κατοικίας δέχεται σφοδρή κριτική, καθώς φαίνεται να έχει οδηγήσει σε άμεση άνοδο των τιμών των ακινήτων.
Το σχέδιο, βασικό στοιχείο της προεκλογικής καμπάνιας του Πρωθυπουργού Anthony Albanese, επιτρέπει την αγορά κατοικίας με προκαταβολή 5% αντί για το καθιερωμένο 20%, με το κράτος να λειτουργεί ως εγγυητής του υπόλοιπου 15%. Στόχος, όπως υποστηρίζει η κυβέρνηση, είναι να δοθεί ευκαιρία σε περισσότερους νέους να μπουν στην αγορά κατοικίας χωρίς το βάρος της ασφάλισης δανείου.
Ωστόσο, οικονομολόγοι και πολιτικοί αντίπαλοι προειδοποιούν πως το μέτρο αυξάνει τη ζήτηση χωρίς να αντιμετωπίζει τη ρίζα του προβλήματος: την έλλειψη προσφοράς. Η Γερουσιαστής των Πρασίνων Barbara Pocock υπογράμμισε ότι το πρόγραμμα θα προσθέσει 55 δισ. δολάρια στις τιμές κατοικιών μέσα στα επόμενα έξι χρόνια. «Η ενίσχυση της ζήτησης χωρίς αύξηση της προσφοράς σημαίνει απλώς πιο ακριβά σπίτια», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Ο ανεξάρτητος οικονομολόγος Saul Eslake συμφώνησε ότι το σχέδιο θα ωφελήσει μόνο αγοραστές που ήδη μπορούσαν να αντεπεξέλθουν οικονομικά, επιτρέποντάς τους απλώς να αγοράσουν νωρίτερα. Προειδοποίησε, δε, ότι σε μια αγορά με περιορισμένη προσφορά, η αυξημένη αγοραστική δύναμη οδηγεί αναπόφευκτα σε αύξηση τιμών.
Η αντιπολίτευση κάνει λόγο για «επικίνδυνη και ανεύθυνη» πολιτική που θέτει σε κίνδυνο τη σταθερότητα των νέων αγοραστών, οι οποίοι θα κληθούν να εξυπηρετήσουν δάνεια στο 95% της αξίας του ακινήτου. Η κυβέρνηση, ωστόσο, επιμένει ότι το μέτρο αποτελεί «κοινωνικό εργαλείο ισότητας» και υπόσχεται περαιτέρω δράσεις για αύξηση της οικοδομικής δραστηριότητας.
